Nghĩa
vụ quân sự là nghĩa vụ vẻ vang của công dân phục vụ trong Quân đội nhân dân.
Công dân không phân biệt dân tộc, thành phần xã hội, tín ngưỡng, tôn giáo,
trình độ học vấn, nghề nghiệp, nơi cư trú. Khi đến tuổi tham gia nghĩa vụ quân
sự phải thực hiện trách nhiệm, nghĩa vụ của mình đối với Tổ quốc.
Trong những năm qua, thanh niên phường
Bình Thủy luôn tiếp nối truyền thống vẻ vang của các thế hệ cha anh đi trước,
nêu cao tinh thần yêu nước, sẵn sàng lên đường làm nghĩa vụ quân sự, bảo vệ Tổ
quốc. Mỗi gia đình cần động viên, giáo dục, khuyến khích con em mình nhận thức
đúng về trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ quân sự đối với đất nước. Tích cực, tự
nguyện tham gia thực hiện nghĩa vụ quân sự khi đến tuổi quy định. Trốn tránh thực
hiện nghĩa vụ quân sự là hành vi vi phạm pháp luật, tùy vào tính chất, mức độ,
người có hành vi vi phạm có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm
hình sự.
Luật
nghĩa vụ quân sự là cơ sở để thanh niên thực hiện quyền và nghĩa vụ bảo vệ Tổ
quốc - nghĩa vụ thiêng liêng và quyền cao quý của công dân đã được ghi nhận tại
Hiến pháp 2013.
I.
Nghĩa vụ quân sự là gì: Tại Điều 4 của Luật Nghĩa vụ quân sự năm 2015 có quy định
như sau:
1.
Nghĩa vụ quân sự là nghĩa vụ vẻ vang của công dân phục vụ trong Quân đội nhân
dân. Thực hiện nghĩa vụ quân sự bao gồm phục vụ tại ngũ và phục vụ trong ngạch
dự bị của Quân đội nhân dân.
2.
Công dân trong độ tuổi thực hiện nghĩa vụ quân sự, không phân biệt dân tộc,
thành phần xã hội, tín ngưỡng, tôn giáo, trình độ học vấn, nghề nghiệp, nơi cư
trú phải thực hiện nghĩa vụ quân sự theo quy định của Luật này.
3.
Công dân phục vụ trong lực lượng Cảnh sát biển và thực hiện nghĩa vụ tham gia
Công an nhân dân được coi là thực hiện nghĩa vụ quân sự tại ngũ.
II.
Một số nội dung về tuyển chọn và gọi công dân nhập ngũ:
1.
Độ tuổi
Công
dân đủ 18 tuổi được gọi nhập ngũ; độ tuổi gọi nhập ngũ từ đủ 18 tuổi đến hết 25
tuổi; công dân được đào tạo trình độ cao đẳng, đại học đã được tạm hoãn gọi nhập
ngũ thì độ tuổi gọi nhập ngũ đến hết 27 tuổi.
Độ
tuổi nhập ngũ được tính từ ngày tháng năm sinh ghi trên giấy khai sinh của công
dân cho đến ngày giao quân.
2.
Tiêu chuẩn
Theo
Điều 31 của Luật Nghĩa vụ quân sự 2015, ngoài đáp ứng điều kiện về độ tuổi nêu
trên, công dân được gọi nhập ngũ phải đáp ứng 4 điều kiện sau:
-
Có lý lịch rõ ràng;
-
Chấp hành nghiêm đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà
nước;
-
Có đủ sức khỏe để phục vụ tại ngũ;
-
Có trình độ văn hóa phù hợp.
3.
Các trường hợp được miễn, hoãn nghĩa vụ quân sự
*
Tại Khoản 1 Điều 41 Luật Nghĩa vụ quân sự năm 2015 quy định tạm hoãn nghĩa vụ
quân sự đối với các đối tượng:
-
Chưa đủ sức khỏe phục vụ tại ngũ theo kết luật của Hội đồng khám sức khỏe;
-
Là lao động duy nhất phải trực tiếp nuôi dưỡng người thân không còn khả năng
lao động hoặc chưa đến tuổi lao động; trong gia đình bị thiệt hại nặng nề do
tai nạn, thiên tai, dịch bệnh nguy hiểm gây ra được UBND cấp xã xác nhận;
-
Một con của bệnh binh, người nhiễm chất độc da cam suy giảm khả năng lao động từ
61% đến 80%;
-
Có anh, chị hoặc em ruột là hạ sĩ quan, binh sĩ đang phục vụ tại ngũ; hạ sĩ
quan, chiến sĩ thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân;
-
Người thuộc diện di dân, giãn dân trong 3 năm đầu đến các xã đặc biệt khó khăn;
-
Cán bộ, công chức, viên chức, thanh niên xung phong được điều động đến công
tác, làm việc ở vùng đặc biệt khó khăn;
-
Đang học tại cơ sở giáo dục phổ thông; đang học đại học, cao đẳng hệ chính quy.
*
Tại Khoản 2 Điều 41 Luật Nghĩa vụ quân sự năm 2015 quy định miễn nghĩa vụ quân
sự đối với các đối tượng:
- Con của liệt sĩ, con của thương binh hạng một;
- Một anh hoặc một em trai của liệt sĩ;
- Một con của thương binh hạng hai; một con của
bệnh binh suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên; một con của người nhiễm chất
độc da cam suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên;
-
Người làm công tác cơ yếu không phải là quân nhân, Công an nhân dân;
- Cán bộ, công chức, viên chức, thanh niên
xung phong được điều động đến làm việc ở vùng đặc biệt khó khăn từ 24 tháng trở
lên.
4.
Về xử phạt hành chính:
Ngày 05/08/2025, chính phủ đã ban hành nghị định
số 218/2025/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực quốc
phòng, cơ yếu, nội dung xử phạt vi phạm nghĩa vụ quân sự được quy định như sau:
Điều
8. Vi phạm các quy định về đăng ký nghĩa vụ quân sự
1.
Phạt cảnh cáo đối với hành vi không đăng ký nghĩa vụ quân sự lần đầu đối với
công dân nam đủ 17 tuổi trong năm thuộc diện phải đăng ký nghĩa vụ quân sự.
2.
Phạt tiền từ 8.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với một trong các hành vi
sau:
a)
Tái phạm đối với hành vi vi phạm hành chính quy định tại khoản 1 Điều này;
b)
Không thực hiện đăng ký phục vụ trong ngạch dự bị theo quy định;
c)
Không đăng ký nghĩa vụ quân sự bổ sung khi có sự thay đổi về chức vụ công tác,
trình độ học vấn, trình độ chuyên môn, tình trạng sức khỏe và thông tin khác có
liên quan đến nghĩa vụ quân sự theo quy định;
d)
Không thực hiện đăng ký nghĩa vụ quân sự chuyển đến khi thay đổi nơi cư trú hoặc
nơi làm việc, học tập trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày đến nơi cư
trú hoặc nơi làm việc, học tập mới;
đ)
Không thực hiện đăng ký nghĩa vụ quân sự tạm vắng khi đi khỏi nơi cư trú hoặc
nơi làm việc, học tập từ 03 tháng trở lên, hoặc không đăng ký lại khi trở về
nơi cư trú hoặc nơi làm việc, học tập trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ
ngày trở về sau thời gian tạm vắng.
Điều
9. Vi phạm quy định về sơ tuyển sức khỏe; khám sức khỏe thực hiện nghĩa vụ quân
sự, nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân
1.
Phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với hành vi không có mặt
đúng thời gian hoặc địa điểm tập trung sơ tuyển ghi trong quyết định gọi sơ tuyển
sức khỏe thực hiện nghĩa vụ quân sự, quyết định gọi sơ tuyển sức khỏe nghĩa vụ
tham gia Công an nhân dân của cấp có thẩm quyền mà không có lý do chính đáng.
2.
Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 8.000.000 đồng đối với hành vi không nhận quyết
định gọi sơ tuyển sức khỏe nghĩa vụ quân sự, quyết định gọi sơ tuyển sức khỏe
nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân của cấp có thẩm quyền mà không có lý do
chính đáng.
3.
Phạt tiền từ 15.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với hành vi không có mặt
đúng thời gian hoặc địa điểm khám sức khỏe ghi trong quyết định gọi khám sức khỏe
nghĩa vụ quân sự, quyết định gọi khám sức khỏe nghĩa vụ tham gia Công an nhân
dân của cấp có thẩm quyền mà không có lý do chính đáng.
4.
Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với một trong các hành vi
sau:
a)
Cản trở công dân nhận quyết định gọi khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự, quyết định
gọi khám sức khỏe nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân của cấp có thẩm quyền,
nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự;
b)
Không nhận quyết định gọi khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự, quyết định gọi khám sức
khỏe nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân của cấp có thẩm quyền mà không có lý do
chính đáng.
5.
Phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 40.000.000 đồng đối với một trong các hành vi
sau:
a)
Người được khám sức khỏe có hành vi gian dối làm sai lệch kết quả phân loại sức
khỏe của mình nhằm trốn tránh nghĩa vụ quân sự; nghĩa vụ tham gia Công an nhân
dân;
b)
Đưa hoặc nhận tiền, tài sản, hoặc lợi ích vật chất khác trị giá đến dưới
2.000.000 đồng cho cán bộ, nhân viên y tế hoặc người khác để làm sai lệch kết
quả phân loại sức khỏe của người được kiểm tra hoặc người được khám sức khỏe
nghĩa vụ quân sự; khám sức khỏe nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân nhằm trốn
tránh nghĩa vụ quân sự, nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân.
6.
Phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 75.000.000 đồng đối với hành vi không chấp
hành quyết định gọi kiểm tra, khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự, nghĩa vụ tham gia
Công an nhân dân.
Điều
10. Vi phạm quy định về nhập ngũ; quy định thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an
nhân dân
1.
Phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 40.000.000 đồng đối với hành vi không có mặt
đúng thời gian hoặc địa điểm tập trung ghi trong quyết định gọi nhập ngũ;
quyết định gọi thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân mà không có lý
do chính đáng.
2.
Phạt tiền từ 40.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng đối với một trong các hành vi
sau:
a)
Cản trở công dân thực hiện quyết định gọi nhập ngũ; quyết định gọi thực hiện
nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân sau khi đã có kết quả khám tuyển sức khỏe
nghĩa vụ quân sự đủ điều kiện nhập ngũ, điều kiện thực hiện nghĩa vụ tham gia
Công an nhân dân theo quy định, nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự;
b)
Gian dối nhằm trốn tránh thực hiện quyết định gọi nhập ngũ; quyết định gọi thực
hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân sau khi đã có kết quả khám tuyển sức khỏe
nghĩa vụ quân sự đủ điều kiện nhập ngũ, đủ điều kiện thực hiện nghĩa vụ tham
gia Công an nhân dân theo quy định.
3.
Phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 75.000.000 đồng đối với hành vi không chấp
hành quyết định gọi nhập ngũ; quyết định gọi thực hiện nghĩa vụ tham gia Công
an nhân dân, trừ trường hợp quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này.
4.
Biện pháp khắc phục hậu quả: Buộc thực hiện nghĩa vụ quân sự; nghĩa vụ tham gia
Công an nhân dân đối với người có hành vi vi phạm quy định tại điểm b khoản 2
Điều này.
Về
truy cứu trách nhiệm hình sự: Theo Điều 332 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi, bổ
sung năm 2017, nếu đã bị xử phạt hành chính về hành vi trốn nghĩa vụ quân sự hoặc
đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt cải
tạo không giam giữ đến 2 năm hoặc phạt tù từ 3 tháng đến 2 năm. Nếu có thêm các
tình tiết tăng nặng như: Tự gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của
mình; Lôi kéo người khác phạm tội, mức phạt tối đa là 5 năm tù.
Trước
yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, hội nhập kinh tế
quốc tế như hiện nay, mỗi gia đình cần động viên, giáo dục, khuyến khích con em
mình nhận thức đúng về trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ quân sự đối với đất nước,
tích cực tham gia thực hiện nghĩa vụ quân sự khi đến tuổi quy định. Mỗi đoàn
viên, thanh niên xã Tân Châu phải luôn ý thức được vai trò và trách nhiệm của bản
thân trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa, từng bước hiện
thực khẩu hiệu hành động: “Tuổi trẻ Việt Nam xây hoài bão lớn, rèn đức, luyện
tài, đoàn kết, sáng tạo, xung kích xây dựng và bảo vệ Tổ quốc”. Từ đó, xác định
rõ trách nhiệm của bản thân trong việc rèn luyện, tu dưỡng phẩm chất đạo đức,
lý tưởng cách mạng để phục vụ Tổ quốc và Nhân dân.
Ngày
nay, tiếp nối truyền thống của các thế hệ cha anh, thanh niên Tân Châu luôn tin
tưởng vào sự lãnh đạo của Đảng; trung thành, kiên định mục tiêu độc lập dân tộc
và CNXH; nêu cao tinh thần yêu nước, sẵn sàng lên đường làm nghĩa vụ quân sự, bảo
vệ độc lập dân tộc.
Th/h Xuân Phương - Chuyên viên
Văn phòng HĐND&UBND phường Bình Thủy